کنفرانس بین‌المللی مدل‌سازی اطلاعات ساختمان که در حال حاضر بزرگ‌ترین رویداد هم‌اندیشی متخصصین، دست‌اندرکاران و علاقه‌مندان حرفه ساخت‌وساز در زمینه BIM در ایران است، دومین دوره برگزاری خود را با محوریت “راهکارهای توسعه و پیاده‌سازی BIM در سطح پروژه، سازمان و صنعت” در تاریخ ۱۰ و ۱۱ اردیبهشت‌ماه در محل مرکز همایش‌های پژوهشگاه نیرو در تهران، برگزار کرد و بالغ بر ۸۵۰ علاقه‌مند از حوزه‌های دانشگاهی، صنعتی، دستگاه‌های اجرایی و… در این گردهمایی علمی، شرکت کردند.

در این دوره از کنفرانس، برنامه‌هایی شامل سخنرانی و کارگاه (۴۰ سخنران از ایران، نروژ، مجارستان، استرالیا، آمریکا و آلمان)، ارائه ۱۱ مقاله پژوهشی به صورت شفاهی، ۱۷ مقاله به صورت پوستری، برگزاری اولین دوره مسابقه OPEN BIM در در سه سالن به صورت همزمان برگزار شد. علاوه ‌بر این، نمایشگاه تخصصی نیز برپا شده بود که حدود ۲۰ شرکت‌ها و انجمن‌ به نمایش آخرین دستاوردهای خود در زمینه BIM پرداختند.

در روز نخست کنفرانس، برنامه افتتاحیه در سالن خلیج‌فارس با خوش‌آمدگویی و معرفی برنامه‌های کنفرانس از جانب دکتر مجتبی عزیزی به‌عنوان مدیر کنفرانس و در ادامه ضرورت توسعه BIM در کشور توسط دکتر اقبال شاکری به‌عنوان دبیر کنفرانس، آغاز شد و با سخنرانی کلیدی از سخنرانانی چون دکتر سید جواد قانع‌فر (رئیس نظام فنی و اجرایی سازمان برنامه و بودجه)، مهندس حامد مانی‌فر (مدیرکل دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان)، مهندس بصیری طهرانی (مدیرعامل شرکت رادین همکاران بهتا)، پروفسور محمود گلابچی (عضو هیئت علمی دانشگاه تهران) و همچنین Peter Reicher (مدیر ارشد حوزه بین‌الملل شرکت گرافیسافت) ادامه پیدا کرد. دکتر شاکری ضمن تشکر از استقبال گسترده متخصصان این حوزه و با اشاره به این موضوع که حدودا ۳۰۰ درصد تاخیر در برنامه زمان‌بندی اکثر پروژه‌ها وجود داشته است، خاطرنشان فرمودند که با استفاده از فناوری BIM، می‌توان روی خط زمان‌بندی پروژه‌ها حرکت نمود و در پایان با اشاره به این موضوع که شایسته است نظام فنی و اجرایی کشور، وزارت راه و شهرسازی، شهرداری و نظام مهندسی به‌کمک یکدیگر، به یک اصول و مبانی دقیق از این فناوری برسند، سخنرانی خود را به اتمام رساندند. پس از سخنرانی دکتر شاکری، دکتر قانع‌فر درخصوص اثرگذاری فناوری BIM بر کاهش زمان و هزینه پروژه‌ها و تاثیر هرچه بیشتر آن در جلوگیری از دوباره‌کاری‌ها، اذعان داشتند که باید در زمان درست، زمینه‌های اجرایی شدن این فناوری را برای مشاوران و پیمانکاران، فراهم نمود. پس از ایراد سخنرانی دکتر قانع‌فر، مهندس مانی‌فر نیز به اتفاقات خوشایندی پس از برگزاری دوره نخست ازجمله تشکیل کارگروه BIM از طرف هیئت دولت برای هدایت و راهبری سند جامع مدل‌سازی اطلاعات ساختمان و همچنین تهیه سند توسعه فناوری BIM در افق ۱۴۰۴، اشاره نمود.

در ادامه برنامه‌های روز نخست در سالن خلیج‌فارس، دو سخنرانی کلیدی از جانب دکتر Bilal Succar (بنیان‌گذار موسسه BIMexcellence) و جناب آقای مهندس امیر صفیری به‌عنوان متخصص BIM در آلمان، انجام شد. در همین بازه زمانی، برنامه کارگاه و سخنرانی در سالن فردوسی و ارائه مقالات پژوهشی در سالن رودکی برگزار شدند که در سالن فردوسی، آقایان صالح دشتی (مدیرعامل شرکت پیشتازان مدیریت ساخت آراد و پژوهشگر دکتری دانشگاه علم و صنعت) و Torleiv Haugstaul (از مدیران حوزه بین‌الملل در شرکت dRofus در نروژ) به ارائه موضوعات خود پرداختند. سخنرانی آقای Torleiv Haugstaul به‌مانند سخنرانی آقای Bilal Succar به‌صورت ویدئو کنفرانس برگزار شد که خوشبختانه با استقبال خوبی نیز از جانب مخاطبان، مواجه شد. از تمامی شرکت‌کنندگان در این کنفرانس پس از سپری شدن برنامه بخش نخست، به صرف ناهار پذیرایی شد؛ همچنین در این بازه زمانی و تا شروع برنامه‌های بخش دوم، افراد می‌توانستند به انجام فریضه نماز بپردازند و از غرفه‌های نمایشگاهی دیدن نمایند. بعد از صرف ناهار، در بخش دوم برنامه‌ها در سالن خلیج‌فارس، مهندس پرویز قوامی‌نژاد، به‌عنوان معاون نظام فنی و اجرایی سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی تهران در ارتباط با الزامات قانونی نظام فنی و اجرایی کشور در مدیریت طرح­های عمرانی با رویکرد پیاده‌سازی BIM و همچنین دکتر مصطفی خانزادی و دکتر امین الوانچی به‌عنوان فعالان بخش دانشگاهی در ارتباط با موضوع “فرآیند تهیه دستورالعمل پیاده‌سازیBIM  در نظام فنی و اجرایی کشور” به سخنرانی پرداختند. در همین زمان، سخنرانی جناب آقای Tamas Eros (مشاور ارشد BIM گرافیسافت از کشور مجارستان) به‌صورت ویدئو کنفرانس و سخنرانانی از شرکت ویستا فراز بام در سالن فردوسی برگزار شدند؛ این درحالی بود که تعدادی از نویسندگان مقالات در سالن رودکی، مقالات خود را برای حاضرین در این سالن، ارائه نمودند. پس از پذیرایی میان وعده از شرکت‌کنندگان، بخش سوم برنامه‌ها در سه سالن از سر گرفته شد. کارگاه‌ها و سخنرانی‌هایی در هر سه سالن، برگزار شدند. آقایان Livente Filetoth (سرگروه تیم فنی گرافیسافت در مجارستان)، و متخصصانی از حوزه‌های صنعتی و دانشگاهی چون مهندس افشین اصولی (مدیر مهندسی شرکت کیسون)، دکتر وحید فقیهی (عضو هیئت علمی دانشگاه تگزاس A&M آمریکا)، مهندس قاسم آریانی (متخصص و مدرس BIM)، Akosh Karoczkai (مشاور BIM و متخصص طراحی الگوریتمی در شرکت گرافیسافت)، دکتر وحید شاه‌حسینی (عضو هیئت علمی دانشگاه صنعتی امیرکبیر)، دکتر امین الوانچی و مهندس وحید خدابخشی، به معرفی و توضیح در ارتباط با موضوعات سخنرانی خود پرداختند. شایان ذکر است جناب آقای Akosh Karoczkai که سخنرانی خود را به‌صورت آنلاین انجام دادند، راهکارهای تبدیل اشکال هندسی اولیه به عناصر کامل BIM را به مخاطبان، معرفی نمودند.

برنامه روز دوم به همین منوال روز اول اجرا شد و بجز بخش مقالات پژوهشی و ارائه سه برگزیده مسابقه Open BIM در سالن رودکی، هفت بازه زمانی سخنرانی در سه سالن مذکور اجرا شد. سخنرانان این روز، مهندس حسین خراشادی‌زاده (مدیر واحد BIM پروژه مشهد مال)، دکتر علی رستمی (استاد دانشگاه جان موریس لیورپول)، دکتر مهدی روانشادنیا (عضو هیئت علمی دانشگاه علوم و تحقیقات)، دکتر مجتبی مغربی (عضو هیئت علمی دانشگاه فرودسی و استاد مدعو دانشگاه UNSW استرالیا)، دکتر احسان اثنی‌عشری (كارشناس ظرفيت‌سازي و آموزش پروژه تاب‌آوري بهتاب)، مهندس سعید دهقانی (مدیرعامل Sunco Architects Inc در کانادا)، دکتر حسین تقدس (هیئت علمی دانشگاه تهران و مدیرعامل SPS در کانادا) و امین برزوئیان در سالن اصلی، به ارائه سخنرانی‌های خود پرداختند. دکتر محمدرضا علوی‌پور (مدرس و مشاور مدیریت ساخت و پروژه در آمریکا)، دکتر غزال راهب (رئیس پژوهشکده معماری و شهرسازی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی)، دکتر عباسیان جهرمی (هیئت علمی دانشگاه خواجه نصیرالدین طوسی) و نمایندگانی از شرکت‌های سازه سترگ ایرانیان، رادین همکاران بهتا و شرکت Nevis Consultant نیز سخنرانان دو سالن جانبی بودند.

در توضیح مسابقه OPEN BIM، این مسابقه توسط کمیته تخصصی جوایز BIM و با همکاری راهبردی گرافیسافت، ایده‌‌ای است که به‌منظور رفع انحصار در BIM برای تولیدکنندگان نرم‌‌افزار و افزایش همکاری میان‌‌رشته‏ای برای تمام اعضای صنعت ساخت در حوزه BIM، بنا نهاده شده است که امسال اولین دوره برگزاری خود را پشت‌سر گذراند. در آغاز برنامه، مهندس فرهاد سعیدی به تشریح اهداف و برنامه‌های این دوره از مسابقات پرداخت؛ سپس دکتر محسن شجاعی‌فر (مشاور بین­الملل کمیته گواهی­نامه‌های حرفه‌ای BuildingSMART)، مبانی، مفاهیم و الزامات این مسابقه را معرفی نمود. در پایان  نیز، سه پروژه از شرکت­کنندگان این دوره، به ارائه پروژه‌های خود پرداختند.

سرانجام اختتامیه کنفرانس با تجلیل از نویسندگان مقاله برتر و برندگان مسابقه OPEN BIM آغاز شد. در ادامه برنامه از مهندس بصیری طهرانی مدیر عامل شرکت رادین همکاران بهتا به‌عنوان حامی زرین کنفرانس، آقایان مهندس رضا دژآگاه، مدیرعامل شرکت لوتوس، مهندس روزبه ظهیری هاشمی، مدیرعامل گروه سرمایه‌گذاری مسکن، مهندس مهدی خیری، مدیرعامل شرکت ویستا فراز بام به‌عنوان حامیان سیمین و آقای مهندس حامد وحیدی، مدیرعامل شرکت پایدار پی سازه به‌عنوان حامی برنز، تقدیر و تشکر شد.

در مراسم اختتامیه، دکتر نعمت‌اله ترکی، رئیس سازمان مدیریت و برنامه‌ریزی استان تهران به ایراد سخنرانی پرداخت. ایشان در این سخنرانی با اشاره به شجاعت نفرات برگزارکننده کنفرانس در ورود به مباحث روز صنعت ساختمان در دنیا، با ذکر بخشی از خاطرات خود مبنی بر صعوبت پیاده‏‌سازی طرح‏‌های نوین، ضمن تشکر از برگزارکنندگان کنفرانس‏، بر لزوم شکل‏‌گیری کارگروهی برای پیاده‏‌سازی زیرساخت‏های موردنیاز طرح‌‏های در حال توسعه از جمله فراگیر شدن بستر‌های پیاده‌سازی سراسری فناوری BIM تاکید کردند. بعد از ایراد سخنرانی جناب آقای دکتر ترکی، میزگرد تخصصی با محوریت “سازوکارهای مشارکت نهادهای سیاست­گذار، انجمن­های حرفه­ای و دانشگاه­ها در تهیه و پیاده­سازی اسناد راهبردی BIM در کشور” با ارائه سخنرانانی از جمله مهندس حامد مانی‌فر (مدیرکل دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان)، دکتر مجید فراهانی (عضو شورای شهر تهران)، دکتر اقبال شاکری (دبیر کنفرانس)، دکتر مجتبی عزیزی (عضو هیأت علمی دانشگاه تربیت مدرس و مدیر کنفرانس)، مهندس توتونچی (سازمان برنامه و بودجه) و مهندس ابوالفضل نوایی (شرکت توسعه تجارت ساختمان)، برگزار شد. این میزگرد در ابتدا با صحبت‌های دکتر اقبال شاکری آغاز شد و در ادامه از دکتر مجید فراهانی درخواست شد تا به‌عنوان اولین نفر حول موضوع صحبت کنند. ایشان ضمن اشاره به پیشرو بودن بخش خصوصی در پیاده‌سازی فناوری BIM نسبت به نهادهای دولتی، به ذکر مزایای این فناوری پرداخت و اعلام کرد در برنامه توسعه سوم شهر تهران در بندهای مختلف، به ضرورت استفاده از فناوری‏‌های نو در مدیریت شهری تاکید شده است. پس از دکتر فراهانی، مهندس مانی‌فر نیز به ایراد سخن پرداخت. وی با اشاره به سخنرانی خود در مراسم افتتاحیه کنفرانس، به ارائه مباحث تکمیلی در این رابطه پرداخته و با تاکید بر نقش نهاد‌های تاثیرگذار در فناوری BIM، به بیان اقدامات صورت گرفته اجرایی در وزارت راه و شهرسازی برای تهیه سند جامع توسعه BIM به‌کمک سازمان برنامه و بودجه پرداخت. سپس مهندس توتونچی با ذکر این مورد که عموما  ضوابط تصویب شده این نهاد به‌علت عدم آموزش، به سختی اجرایی می‌شوند گفت “درصورت تصویب ضوابط حول موضوع BIM، باید نسبت به آموزش‌های موردنیاز چه در دانشگاه‌ها و چه به‌صورت دوره‌های آموزشی اقدام کرد. پس از صحبت‌های مهندس توتونچی، دکتر اقبال شاکری از این نهاد، تصویب ضوابطی را خواستار شد که بتوان به سهولت BIM را در نظام کشور جاری نمود. در ادامه، با اشاره به دکتر ابوالفضل نوایی و زحمات ایشان در تهیه سند و گزارش وضعیت فعلی BIM در ایران، از ایشان درخواست نمود به بیان نقطه‌نظرات خود بپردازد. در پایان میزگرد نیز، دکتر مجتبی عزیزی به جمع‌‏بندی مباحث پرداخت و نکات مهمی را به‌صورت خلاصه بیان داشت. این نکات شامل مواردی همچون لزوم درنظرگرفتن سیاست‏‌های تشویقی در توسعه فناوری BIM در بین ارکان اصلی ساخت‏‌و‏ساز، لزوم ساده‌‏سازی استقرار فناوری BIM با ایجاد کارگروه تدوین اسناد ملی، حمایت از پژوهش‌های بنیادی در صنعت و دانشگاه‌‏ها، پایگاه اطلاعات و پشتیبانی مالی در این حوزه، حمایت از برگزاری نشست‏‌ها و کنفرانس‏‌ها، آموزش و فرهنگ‏‌سازی صحیح BIM، همکاری جدی دستگاه‌های اجرایی از قبیل وزارت راه، مسکن و شهرسازی، دفتر مقررات ملی‏، شهرداری، شورای شهر و… در اجرایی شدن BIM و تولید اسناد موردنیاز و شکل‌گیری انجمن BIM در بخش خصوصی بودند.

درنهایت به‌عنوان حسن‌ختام کنفرانس، با برگزاری آزمون ارتقاء پایه نظام مهندسی با حضور نماینده دفتر مقررات ملی و کنترل ساختمان و همچنین تیم اجرایی برگزاری کنفرانس از انجمن علمی دانشگاه تربیت مدرس، پرونده دومین دوره کنفرانس BIM نیز بسته شد.

خوش‌بختانه نظرسنجی کنفرانس، با رضایت حدود ۹۱% شرکت­کنندگان نشان از سطح رضایت‌مندی قابل‌قبول کنفرانس امسال را داشته است. امید است با برگزاری پربارتر این کنفرانس در دوره‌های آتی، قدم موثری در پیشبرد رو به جلو وضعیت ساخت‌وساز کشور برداشته شود.

فهرست